ԱԺ-ն այսօր ունենում է ոչ թե քառօրյաներ, այլ երկօրյաներ. Ն. Զոհրաբյան

ապրիլի 3, 2019

Հարցազրույց ԲՀԿ խմբակցության պատգամավոր Նաիրա Զոհրաբյանի հետ:

-Արդեն 3 ամիս այս խորհրդարանը գործում է, և տեսնում ենք, որ նիստերը տևում են հազիվ 1-2 օր: Ո՞րն է պատճառը, Ձեր կարծիքով:

ր օրակարգում նախագծերը քիչ են, փաստ է: Օրակարգի ձևավորման 80%-ը սովորաբար բաժին է ընկել կառավարությանը, և հիմա, թերևս, նոր կազմավորված լինելու պատճառով, կա կառավարությունից եկող նախագծերի էական պակաս: Իսկ այն նախագծերը, որոնք ներկայացվում են պատգամավորների, մասնավորապես, մեր և ԼՀԿ-ի կողմից, հավանության չեն արժանանում ո՛չ կառավարության, կողզմից, ո՛չ էլ մշտական հանձնաժողովներում: Եղել է միայն մեկ բացառություն. մեծամասնության ներկայացուցչի նախագծին կառավարությունը դրական եզրակացություն չտվեց, հանձնաժողովը՝ տվեց, և նախագիծը խորհրդարնն ընդունեց: Կարծում եմ՝ այդպես պետք է խորհրդարանն աշխատի. չնայի, թե ինչ եզրակացություն է տալիս կառավարությունը, և եթե պետք է, ընդունի օրինագիծը:

-Այդուհանդերձ, ինչո՞ւ ընդդիմության նախագծերը չեն հաստատվում և անգամ օրակարգ չեն ընդգրկվում:

-Չեմ կարող ասել, իրենք իրենց հիմնավորումներն են ներկայացնում: Օրինակ, իմ և իմ գործընկերների մի նախագիծ, որը մենք շատ կարևորում էինք, չընդունվեց: Դա վերաբերում էր զինծառայությանը. մենք առաջարկում էինք մեկ տարի ծառայելուց հետո միայն զինվորին տանել առաջնագիծ: Կառավարության հիմնավորումներն ընդունելի չէին, որովհետև մենք կարող էինք հայթայթել ռեսուրսներ՝ պայմանագրային զինծառայողների աշխատավարձը բարձրացնելու և առաջնագիծը նրանց հսկողությանը հանձնելու համար: Չի կարելի անպատրաստ, անփորձ զինվորին միանգամից բարձրացնել դիրքեր: Դա նախագծերից մեկն էր: Այսինքն՝ ստացվում է, որ ԱԺ օրակարգը կազմված է լինում լավագույն դեպքում 7-9 նախագծից, որը երկու օրում սպառվում է: Մենք, ըստ էության, ունենում ենք ոչ թե քառօրյաներ, այլ երկօրյաներ:

-Ձեր խմբակցությունից էլ հնչեցին կարծիքներ, որ արատավոր պրակտիկան շարունակվում է. այս մեծամասնությունն էլ է մերժում ընդդիմադիրների նախագծերը, ինչպես նախորդը: Կարծում եք՝ մերժումների համար հիմքեր չկա՞ն:

-Ես կդժվարանամ վերջնական «վերդիկտ» հնչեցնել և ասել, որ սա լինելու է ավանդույթ, և խորհրդարանական մեծամասնությունը լինելու է միայն դակող, թեպետ վերջին մեկ-երկու ամիսների աշխատաոճը, ցավոք, լավատեսություն չի ներշնչում: Խնդիրն այն է, որ եթե անգամ նախագիծը հանձնաժողովում մերժվում է, և մենք խնդրում ենք տալ հնարավորություն այն քննարկել ԱԺ լիագումար նիստում, այդ հնարավորությունը չի տրվում: Այսինքն՝ զրկվում ենք նույնիսկ նախագիծը լիագումար նիստում քննարկելու հնարավորությունից, մինչդեռ պատգամավոր Նիկոլ Փաշինյանը երկու ձեռքով կողմ էր, որ կառավարության կողմից չհաստատված նախագծերը քննարկվեն լիագումար նիստերում:

-Խորհրդարանը հազիվ ձևավորված՝ գնահատականներ հնչեցին, թե այս խորհրդարանը պրոֆեսիոնալ չէ: Անցած ամիսները ի՞նչ ցույց տվեցին:

-Ես, կոռեկտությունից ելնելով, ձեռնպահ կմնամ այս պահին խորհրդարանի պրոֆեսիոնալիզմը գնահատելուց. «no comment»:

-Մարդու իրավունքների և հանրային հարցերի մշտական հանձնաժողովը հանդիպումներ է կազմակերպել իրավական ոլորտի մի քանի պատասխանատուների հետ: Նկատո՞ւմ եք ոլորտը բարեփոխելու կամք:

-Հայտարարությունների մակարդակով կամքը կա, ավելին՝ գերդոզավորված է: Բայց արդյո՞ք տեսնում ենք ցանկալի փոփոխությունները իրավական համակարգում.       Իրավական համակարգը ամենաժանգոտածն է եղել, մի բոլտը պտտեցնելու համար երևի թե մի ամբողջ ատոմային կայան պետք է աշխատեցնել: Հասկանում եմ, որ ամենակարծր համակարգն է մինչ օրս, և ես չեմ հավատում, որ դատավորները, որոնք 20-27 տարի շարունակ սպասել են, հրահանգների, կկարողանան արժեքային հեղափոխություն ապրել: Կարծում եմ, սակայն, որ եթե հեղափոխական փոփոխությունների չգնանք, իրավական համակարգում լրջագույն խնդիրներ ենք ունենալու: Ես հանդիպել եմ խաղաղ պայմաններում զոհված զինծառայողների ծնողների հետ: Նրանց պնդմամբ՝ իրենց որդիներին սպանել են, բայց քրեական գործերը որակվել են ինքնասպանություն: Ծնողները պնդում են, որ այսօրվա դատաիրավական համակարգը ևս չի ցանկանում ականջալուր լինել իրենց արդարացի պահանջին: Հիմա սա ի՞նչ է՝ նախկին ժանգոտած համակարգի մտածողությո՞ւն, թե՞ պարզապես աշխատաոճը փոխելու ցանկության բացակայություն:

-Բարձագույն իշխանությունը պարբերաբար հայտարարում է՝ կոռուպցիա չկա, մենաշնորհները կոտրվել են: Դուք նկատո՞ւմ եք հիմքեր նման պնդումների համար:

-Փաստ է, որ պաշտոնյաները դարձել են ավելի զգուշավոր: Համակարգված, բրգաձև պետական կոռուպցիան վերացել է, ճամպրուկներով փողեր չեն տարվում Բաղրամյան 26, բայց արդյո՞ք համակարգի ներսում, տարբեր օղակներում կոռուպցիան վերացել է: Եթե վերացած լիներ, առողջապահության փոխնախարար, դատավոր չէր ձերբակալվի: Այսինքն՝ հասկանում ենք, որ օղակներում հին իներցիան շարունակվում է, և հասկանում ենք, որ կապ չունի՝ կադրը հեղափոխական քայլարշավից է, թե ոչ: Եթե մարդը իր մենթալիտետով կոռուցպիոներ է, ուրեմն կոռուպցիոներ է անկախ նրանից, թե վարչապետը օրը քանի անգամ կհայտարարի, որ կոռուպցիան վերացած է:

-Վերջերս տեղի ունեցավ Փաշինյան-Ալիև առաջին պաշտոնական հանդիպումը: Այդ հանդիպմանը վերաբերող ամեն բան պա՞րզ է Ձեզ համար:

-Կարծում եմ՝ մենք առաջիկայում կփորձենք որևէ ձևաչափով հրավիրել պաշտպանության նախարարին կամ միգուցե փակ ֆորմատով վարչապետը հանդիպի քաղաքական ուժերի հետ, որպեսզի ստանանք շատ կոնկրետ հարցերի պատասխաններ: Որովհետև պաշտոնապես հրապարակվածից ես չեմ ենթադրում, թե Արցախի հարցում որևէ բեկում է տեղի ունեցել:

-Չե՞ք կարծում, որ Ալիևի՝ հանդիպմանը հաջորդած հայտարարությունը Հայաստանի պաշտպանության նախարարի հայտարարության արձագանքն էր: Հիշեցնեմ՝ Տոնոյանն ասել էր՝ նոր պատերազմի դեպքում նոր տարածքներ կգրավենք:

-Տոնոյանը որևէ սխալ հայտարարություն չի արել: Նա ընդամենը ասել էր, որ եթե լինի նոր պատերազմ, այդ պատերազմում հայկական կողմի խնդիրը պետք է լինի նոր տարածքներ վերցնելը: Դա բնական տրամաբանական հայտարարություն է յուրաքանչյուր երկրի պաշտպանության նախարարի կողմից: