Իրեն հարգող ո՞ր բիզնեսմենը Հայաստանում փող կներդնի․ Վահե Հակոբյան

նոյեմբերի 8, 2021

Հարցազրույց ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Վահե Հակոբյանի հետ

–Պարո՛ն Հակոբյան, խորհրդարանի մշտական հանձնաժողովներում անցած շաբաթվանից քննարկվում է 2022 թվականի բյուջեի նախագիծը։ Ո՞րն է Ձեր գնահատականը այս փաստաթղթին։

–Մենք մեր կարծիքը բյուջեի նախագծի վերաբերյալ բազմիցս արտահայտել ենք, հանձնաժողովներում քննարկումները ոչ մի տեսակետ չեն փոխում: Մենք պնդում ենք, որ ներկայացված փաստաթուղթը պարզապես նկարչություն է, որի տակ որևէ հիմք չկա: Կան ծախսերի մասին մի շարք հոդվածներ, կետեր, որոնց ֆինանսական աղբյուրը անհասկանալի է մնում: Մինչդեռ երկրում սարսափելի գնաճ է, և այդ ծրագիրը չի կարող իրականացվել այնպես, ինչպես գրված է։

Մեր Էկոնոմիկայի պայծառափայլ նախարարի կանխատեսումը, որ 15 տոկոս տնտեսական աճ ենք ունենալու, չի իրականանալու, այնպես որ կարող է շատ հանգիստ իր հրաժարականի տեքստը հիմիկվանից գրել:

Մեր տնտեսական աճը սկի 7 տոկոսի չի հասնելու:

–Բայց նա վերջերս սրբագրեց իր հայտարարությունը և ասաց, որ նկատի է ունեցել անվանական երկնիշ տնտեսական աճը:

–Դա հաշիվ չէ: Ամենասկզբից ինքը ուղիղ հայտարարեց, որ եթե չլինի երկնիշ տնտեսական աճ, հրաժարական կտա: Հետո էլ կարող է ասել, թե Քոլաթափ գյուղի տնտեսական աճն է նկատի ունեցել: Էդպես չի լինում:

–Այսինքն՝ հույս չկա՞ հաջորդ տարվա բյուջեից:

–Գիտեք՝ սարսափելի դեֆիցիտ է լինելու, շատ ավելի մեծ: Այդպես ուղղակի չի կարող լինել:

–Բյուջեի քննարկումներում ձեր խմբակցությունը պասիվ է, գրեթե չներկայացաք քննարկումներին, հարցադրումներ, պահանջներ չներկայացվեցին: Արդյո՞ք սա նշանակում է, որ առանց տատանվելու դեմ եք քվեարկելու նախագծին:

–Այո, այս տեսքով՝ նախագծին դեմ ենք, անիմաստ ենք համարում այդտեղ որևէ քննարկում:

–Պարո՛ն Հակոբյան, տեսեք, երկնիշ թվերով գնաճ...

–Նաև՝ խայտառակ թվերով արտագաղթ, խայտառակ թվերի է հասնում երկրից արտագաղթը:

–Այդ ամենը հնարավո՞ր է երկրում սոցիալական բունտ առաջացնի:

–Չի բացառվում: Ես դրա մասին ասել եմ հուլիս ամսին: Դիմացը ձմեռ է, եթե այսպես գնա, գնաճը շարունակվում է, ապրանքները, այդ թվում՝ առաջնային սպառման, թանկանում են, և այն պոպուլիստական քայլերը, որ անում է իշխող ուժը, փչոցի են: Քաղաքացին արդեն տեսնում է, որ ստացած աշխատավարձով չի կարողանում սառնարան լցնել, քանի որ ամեն ինչն է թանկացել:

Այսօր ներդրումները զրո են: Այսօր իրեն հարգող ո՞ր բիզնեսմենը, անհատը, կազմակերպությունը Հայաստանում փող կներդնի: Մեր երկրում անվտանգության ոչ մի երաշխիք չկա, ո՛չ հարկային, ո՛չ ֆիզիկական անվտանգության երաշխիք չկա: Այս բոլոր խնդիրները թողած՝ պետական ռեկետով են զբաղվում:

–Դուք ակնարկում եք Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինա՞տը:

–Այո, այդ թվում՝ կոմբինատը: Կարմիր թելով է անցնում այդ ամենի մեջ կոմբինատի հետ կատարվածը: Անհասկանալի է, թե այդ գործարքը ինչ ավարտ է ունենալու:

–Կառավարության 15 տոկոս մասնաբաժնի հարցը դատարանում վիճարկվում է: Ի՞նչ սպասումներ ունեք:

–Կոմբինատի գործընկերներն են վիճարկել, և մինչև որոշումը արգելանքի տակ է դրված կոմբինատի 60 տոկոս բաժնեմասը: Չեմ կարող ասել՝ ինչ կլինի, բայց գիտեմ, որ կոմբինատի մյուս բաժնետերերը շատ վճռական են տրամադրված:

–Նախկին փոխվարչապետ Տիգրան Ավինյանի հավանական անդամությունը Կոմբինատի խորհրդում՝ հնարավո՞ր է՝ ինչ-որ բան փոխի: Ընդհանրապես, ինչպե՞ս եք նրա ներկայությունն այդ Կոմբինատում գնահատում:

–Դեպի ո՞ւր պետք է տանի նրա նշանակումը այդ խորհրդում: Ավինյանը, որքան հասկանում եմ, իմ տեղն է զբաղեցնելու այդ խորհրդում: Ի՞նչ պետք է նա այնտեղ փոխի, քանի որ ա) ոլորտից չի հասկանում, բ) ինքն այնտեղ գնում է ներկայացնելու իր 15 տոկոսը և, ըստ էության, պաշտպանելու պետության շահերը: Բայց նմանատիպ հիմնարկներում անթույլատրելի է, որ պետությունն ունենա բաժնեմաս, քանի որ դա միջազգային հարաբերություններում Կոմբինատի համար պրոբլեմներ է ստեղծելու:

Բանկերը ուղղակի լուրջ ֆինանսավորում չեն անելու: Վաղը, մյուս օրը, օրինակ, կարող է ֆաբրիկան վերազինելու կարիք առաջանա, ինչը մեծ գումարներ է պահանջում։ Դա մեր բանկերը չեն կարող ֆինանսավորել, և դրսից գումար ներգրավելու կարիք է լինելու: Ահա, այդ ժամանակ էլ խնդիրներ են առաջանալու կոմբինատի համար, քանի որ այդտեղ կա պետական մասնակցություն:

–Կարծում եք՝ կառավարությանը նվիրատվություն կատարելիս այդ մարտահրավերները հաշվի չե՞ն առնվել։

–Տեղի է ունեցել ճնշում, և այն բաժնետերերը, որոնք չեն դիմացել այդ ճնշմանը, գնացել են նման քայլի: Ինձ համար հարց է՝ պարոն Տրոցենկոն (Ռոման Տրոցենկոն ԶՊՄԿ-ի 60 տոկոսը ձեռք բերած «Արդյունաբերական ընկերության» խոշոր բաժնետերն է, ռուս միլիարդատեր, որը նաև «Գեոպրոմայնինգ գոլդ» ընկերության խոշոր բաժնետերն ու կառավարողն է-հեղ.) ինչո՞ւ է գնացել այդ քայլին, ինչի՞ համար: Կառավարությանը նվիրաբերել է 15 տոկոս բաժնեմաս, ինչի՞ համար, և ես գիտեմ, որ էլի բաժնեմաս է պատրաստվում կառավարությանը նվիրաբերել: Ի՞նչ են նրան դրա դիմաց խոսք տվել, չէ՞ որ նա շարքային բիզնեսմեն չէ և առանց որևէ պայմանի՝ չէր գնա այդ քայլին:

–Իսկ Դուք ունե՞ք վարկած, թե ինչ կարող էր կառավարությունը խոստացած լինել Տրոցենկոյին:

–Ես, իհարկե, վարկած ունեմ, բայց առայժմ ոչ մի փակագիծ չեմ բացի, որովհետև դեռ ժամանակը չէ:

–Իսկ, ըստ Ձեզ, դա վերաբերում է Հայաստանի՞ն, թե այլ մասնավոր հարց է:

–Երկուսն էլ:

–Եվ, պարոն Հակոբյան, նոյեմբերի 8-ին սպասվող հանրահավաքի մասին: Ձեր դաշինքը հայտարաել է դիմադրության շարժում սկսելու մասին։ Հնարավո՞ր է՝ այս անգամ հասնեք հաջողության։

–Այսօր մեր խնդիրը անցյալը վերլուծելը չէ, ամենակարևոր խնդիրն այսօր շարունակվող զիջումները, պարտվողական քաղաքականությունը դադարեցնելն է։ Սա է պետք կանխել: Վերջիվերջո, մեր ազգը, մեր բանակը այս պատերազմը չի պարտվել: Պարտվել է այս ապաշնորհ իշխանությունը:

Մի հարց բարձրացնեմ, էլի ինչպե՞ս է լինում, որ մի խումբ մարդիկ, որոնք հակառուսական են, գալիս, ինչ-ինչ պատճառով հասնում են իշխանության, 180 աստիճան փոխվում են ու դառնում պրոռուսական:

–Միգուցե երկրի շահը, ազգային շա՞հն է ստիպել:

–Չկա նման բան, այս իշխանությունը չգիտի այդպիսի հասկացություն՝ ազգային շահ կամ պետական շահ: Իրենց միակ շահը աթոռից կախված մնալն է: Պայմանական եմ ասում՝ եթե վաղը հնդիկները գան ասեն՝ մենք ենք ձեր ամենալավ ընկերը, շուռ են գալու դեպի Հնդկաստան: Անսկզբունք:

–Երբևէ ձեր դաշինքին աջակցած շատ անհատներ, ուժեր այժմ դժգոհ են ու չեն թաքցնում, հանրային հարթակներում այդ մասին արտահայտվում, գրում են: Չե՞ք մտահոգվո՞ւմ, որ չեն միանա ձեր դիմադրության շարժմանը:

–Այո՛, մենք մեր ընտրողների ինչ-որ մաս կորցրել ենք: Նման բան կա, բայց շատ ավելին կորցրել է իշխող ուժը: Այո՛, մեզ քննադատում են, թե պասիվ ենք: Մենք ասում ենք՝ ով ինչ անի, կմիանանք, մեր հիմնական խնդիրը միավորվելն է ու մեկ բռունցք դառնալը՝ թե՛ խորհրդարանում, թե՛ փողոցում:Մեր գլխավոր նպատակը իշխանության հասնելը չէ, ի սեր Աստծո, մեր գլխավոր նպատակը սրանց մեր քաղաքական կյանքից վռնդելն է:

–Դա իշխանության հասնելու ցանկություն չէ՞:

Իրենց որ վռնդում ենք, անպայմա՞ն է, որ մենք գանք: Կարող է՝ մեկ ուրիշն է գալիս իր խմբով: Ընդհանրապես, իմ խորին համոզմամբ, մեր երկիրը պետք է ղեկավարեն մի խումբ պրոֆեսիոնալ մարդիկ: Պետք է ունենալ պրոֆեսիոնալ ղեկավար: Սա ի՞նչ է: